فاجعه زیست محیطی تالاب صالحیه

خبرنگار ایلنا از البرز، نوشت: تالاب صالحیه دیگر فقط یک دغدغه محیط‌زیستی نیست؛ این پهنه خشک‌شده، به تدریج در حال تغییر کارکرد است. جایی که زمانی نقش تعدیل‌کننده اقلیم محلی و سد طبیعی در برابر گردوغبار را ایفا می‌کرد، حالا در آستانه تبدیل‌شدن به منبع تولید ریزگرد قرار دارد. تداوم خشکی، بلاتکلیفی مصوبات احیایی و تأمین‌نشدن حقابه، صالحیه را به نقطه‌ای رسانده که پیامدهای آن می‌تواند فراتر از مرزهای البرز، دامان تهران را نیز بگیرد.

تالاب صالحیه امروز در تقاطع تصمیم‌های بزرگ ایستاده است؛ از یک‌سو وعده احیا و تأمین حقابه و از سوی دیگر خطر تثبیت خشکی و تبدیل‌شدن به کانون فعال ریزگرد. واقعیت میدانی نشان می‌دهد زمان به سود این تالاب نمی‌گذرد و هر تأخیر، هزینه‌ای مضاعف برای محیط زیست و سلامت ساکنان البرز و تهران به‌دنبال خواهد داشت. صالحیه دیگر منتظر جلسه و مصوبه نیست؛ این تالاب به اقدام فوری نیاز دارد، پیش از آنکه خشکی‌اش به بحرانی فراگیر تبدیل شود.

هشدار رسمی دادگستری؛ صالحیه در مسیر بیابان‌زایی

شدت بحران تالاب صالحیه پیش‌تر پای دستگاه قضایی را نیز به ماجرا باز کرده بود. شهریورماه ۱۴۰۴، رئیس کل دادگستری استان البرز از صدور سند حدنگاری تالاب صالحیه به مساحت ۱۶ هزار هکتار به نام سازمان حفاظت محیط زیست خبر داد؛ اقدامی که با هدف تثبیت مالکیت و جلوگیری از تعرض به این پهنه طبیعی انجام شد.

در همان نشست شورای حفظ حقوق بیت‌المال، دادگستری البرز هشدار داد حدود ۷۰۰ هکتار از تالاب صالحیه در وضعیت مستعد تبدیل‌شدن به کانون ریزگرد قرار دارد و بر همین اساس، کمیته‌ای با عضویت دستگاه‌های متولی مأمور پیگیری تأمین حقابه و احیای تالاب شد؛ مأموریتی که با گذشت چند ماه، هنوز اثر ملموسی در وضعیت میدانی تالاب نشان نداده است.

تالاب، در صورت رهاشدن، مستعد تبدیل‌شدن به منابع فعال گردوغبار است

یکی از کارشناسان محیط زیست در گفت‌و‌گو با ایلنا گفت که خشک‌شدن کامل تالاب صالحیه، تنها به حذف یک زیستگاه ختم نمی‌شود. بسترهای رسی و نمکی این تالاب، در صورت رهاشدن، مستعد تبدیل‌شدن به منابع فعال گردوغبار است؛ ذراتی که با هر باد، می‌توانند به‌راحتی به مناطق شهری البرز و حتی پایتخت منتقل شوند.

وی ادامه داد: در چنین شرایطی، صالحیه می‌تواند به حلقه‌ای تازه در زنجیره بحران ریزگردها تبدیل شود؛ بحرانی که پیامدهای آن از افزایش بیماری‌های تنفسی تا افت کیفیت زندگی شهروندان قابل پیش‌بینی است.