به گزارش فاخته به نقل از فارس، به دنبال افزایش تلفات سریالی فکهای خزری در سواحل شمال کشور و نامشخص بودن علت دقیق مرگومیر این گونه ارزشمند،
ضرورت تدوین برنامهای جامع حفاظتی بیش از پیش احساس شد. در این راستا، اقدام ملی حفاظت از فک خزری با مشارکت دانشگاهها، سازمان حفاظت محیطزیست و مراکز تخصصی شکل گرفته است تا چارچوبی هماهنگ برای پایش، آموزش و امداد و نجات این گونه فراهم شود.
سیدمحمود قاسمپوری، عضو هیأت علمی گروه محیطزیست دانشگاه تربیت مدرس و مسئول دبیرخانه این برنامه، در گفتگوهای تفضیلی به بررسی مسائل و چالشهای پیشروی این طرح پرداخته است.
برنامه اقدام ملی حفاظت از فک خزری چه ویژگیها و اهدافی دارد؟
قاسمپوری: این برنامه یک سند جامع ششفصلی است که با مشارکت سازمان حفاظت محیطزیست، دانشگاهها، نهادهای استانی و جوامع محلی و تحت نظارت دانشگاه تربیت مدرس و درمانگاه فوک خزری تدوین شده؛ پس از بیش از ۲۰ جلسه تخصصی و با الگوبرداری از تجربیات داخلی و بینالمللی طراحی شده و شامل تدوین برنامه عملیاتی پنجساله، مدیریت تلفات و امداد و نجات، آموزش گروههای مختلف جامعه، تولید محتوای آموزشی، پایش مناطق حساس ساحلی و انتشار یافتههای علمی است؛ هدف نهایی آن کاهش تلفات، حفاظت از زیستگاهها و افزایش تابآوری جمعیت فک خزری در دریای خزر است.
تهدیدهای زیستمحیطی و انسانی در دریای خزر
مهمترین فرضیههای علمی درباره علت مرگ گسترده فکهای خزری چیست؟
قاسمپوری: مرگومیر گسترده فکهای خزری نتیجه ترکیبی از چند عامل تهدیدکننده دانسته میشود. پژوهشها نشان میدهد آلودگیهای شیمیایی ناشی از صنایع نفت و گاز در جمهوری آذربایجان، فلزات سنگین و آفتکشهای کشاورزی در روسیه و داغستان از طریق زنجیره غذایی وارد بدن فکها شده و موجب مسمومیت، ناباروری و ضعف سیستم ایمنی میشود. کاهش تراز آب خزر و تخریب سواحل نیز زیستگاههای زادآوری و تغذیه را محدود کرده است. علاوه بر این، بیماریهای عفونی مانند ویروسهای خانواده موربیلیویروسها، کاهش ذخایر ماهیهای کوچک بهویژه کیلکا، گرفتار شدن در تورهای ماهیگیری و کاهش ضخامت یخهای زمستانی در اثر تغییرات اقلیمی از دیگر عوامل مؤثر بر افزایش تلفات این گونه به شمار میروند.سهم ایران در میان کشورهای حاشیه تنها به صید اتفاقی و به تور افتادن فکها محدود بوده که با اجرای برنامه اقدام فوک تقریباً به صفر رسیده است
آخرین دیدگاهها